Küresel piyasalarda enerji arzı ve Fed endişesi ön planda

Orta Doğu'da artan saldırılar enerji arzına ilişkin endişeleri yeniden piyasanın gündemine taşırken, küresel piyasalarda jeopolitik riskler ile yapay zeka iyimserliği arasında iki yönlü fiyatlama yaşanıyor. ABD ile İran arasındaki gerilimin tırmanması Brent petrolü 100 dolar seviyesine yaklaştırırken, teknoloji ve yarı iletken hisselerine yönelik talep risk iştahının tamamen kaybolmasını engelliyor.

BRENT PETROL 100 DOLARA YAKLAŞTI

Amerikan Fox News kanalına konuşan adı açıklanmayan üst düzey bir ABD'li yetkili, ABD ordusunun Hark Adası ile Cask kentinde bazı yerleri hedef aldığını bildirdi.

İran'ın petrol ihracatının merkezi konumundaki Hark Adası ile stratejik noktalardan Cask kentindeki bazı yerlerin hedef alındığı haberleri, enerji arzına yönelik endişeleri artırdı.

Bölgede gerginleşen jeopolitik hava petrol tedarikine ilişkin riskleri yeniden fiyatlamalara taşırken, Brent petrolün varil fiyatı 100 dolar seviyesine yaklaştı. Enerji fiyatlarındaki yükselişin küresel enflasyonun kalıcılığına ilişkin endişeleri artırması, merkez bankalarının daha "şahin" bir duruş sergileyebileceği beklentilerini güçlendirdi.

Bu beklentiler tahvil piyasalarında satış baskısını artırırken, ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi dün yüzde 4,82'ye yükselerek Kasım 2023'ten bu yana en yüksek seviyesine yaklaştı.

Para piyasalarında Fed'in gelecek haftaki toplantısında politika faizini 25 baz puan artıracağına ilişkin beklenti yüzde 60 seviyesinde bulunurken, yıl sonuna kadar bir faiz artırımının daha yapılabileceğine yönelik tahminler de masada kalıyor.

Analistler, ABD'de cuma günü açıklanacak kritik enflasyon verilerinin Fed'in olası para politikası adımına ilişkin daha fazla ipucu verebileceğini kaydetti.

YAPAY ZEKA İYİMSERLİĞİ RİSK İŞTAHINI DESTEKLİYOR

Orta Doğu kaynaklı risklere karşın yapay zeka alanındaki iyimserlik korunuyor. Yapay zeka alanında atılan yeni adımlar ve yeni nesil dil modellerinin yeteneklerine ilişkin olumlu değerlendirmeler, önümüzdeki dönemde hesaplama gücüne duyulan ihtiyacın ve buna bağlı çip talebinin artabileceğine yönelik beklentileri destekliyor.

Giderek daha geniş bir ekosisteme dönüşen yapay zeka alanında başta çip ve bellek üreticileri olmak üzere veri merkezi işletmeleri, ağ ekipmanı üreticileri ve diğer altyapı şirketlerine yönelik talep canlılığını koruyor.

Analistler, son aylarda başta sanayi olmak üzere geleneksel sektörlere doğru gerçekleşen sektör rotasyonunun, yapay zeka iyimserliğinin yeniden güç kazanmasıyla teknoloji ve yarı iletken hisseleri lehine tersine dönmeye başladığını belirtti.

ABD'de tüketicilerin kısa vadeli enflasyon beklentisi ağustosta değişmeyerek yüzde 3,6 olurken, tüketici kredileri temmuzda 18,1 milyar dolarla beklentilerin üzerinde arttı.

Enerji arzına yönelik endişelerin artmasıyla dün yüzde 1 yükselerek 97,9 dolara çıkan kasım vadeli Brent petrolün varil fiyatı, yeni işlem gününde de yüzde 1,2 artışla 99,1 dolarda seyrediyor.

ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,82 seviyesinde yaklaşık son 3 yılın zirvesine yakın seyrederken, dolar endeksi yatay seyirle 98,7 seviyesinde bulunuyor.

Merkez bankalarına yönelik güçlenen "şahin" tahminler ve yükselen tahvil faizleri altını baskılarken, dün yüzde 1,2 düşüşle 4 bin 355 dolara gerileyen altının ons fiyatı yeni işlem gününde yüzde 0,6 artışla 4 bin 382 dolardan alıcı buluyor.

Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,58, Nasdaq endeksi yüzde 0,32 ve Dow Jones endeksi yüzde 1,18 geriledi. ABD'de endeks vadeli kontratlar ise güne karışık başladı.

AVRUPA BORSALARINDA KARIŞIK SEYİR

Avrupa borsalarında dün karışık bir seyir izlenirken, Orta Doğu'daki gerilimin enerji arzı üzerindeki olumsuz etkileri piyasaların odağında yer aldı.

Devam eden enflasyon riskleri bölge piyasalarının seyrinde önemli rol oynarken, Avrupa Merkez Bankasının (ECB) enflasyonist baskıların gölgesinde bu yılın ikinci faiz artırımına hazırlanması bekleniyor.

Bankanın yarın gerçekleştirilecek toplantıda 3 temel faiz oranını 25'er baz puan artırması beklenirken, ECB Başkanı Christine Lagarde'ın açıklamalarının tonu piyasaların odağında olacak.

ECB'den beklenen faiz artırımı öncesinde avro dolar karşısında güçlenirken, avro/dolar paritesi yüzde 0,1 artışla 1,1630 seviyesinde bulunuyor.

Almanya'nın ihracatı temmuzda bir önceki aya göre yüzde 0,8 azalırken, İngiltere'nin hava trafik kontrol hizmeti sağlayıcısı NATS'taki teknik sorun nedeniyle ülkenin önemli havalimanlarında uçuşlarda aksaklık yaşandı.

Fransa'nın, Avrupa Birliği'nin gelecek 7 yıllık bütçesini finanse etmek amacıyla Birlik genelinde uygulanacak yeni vergilerden 60 milyar avronun üzerinde gelir sağlanmasını istediği bildirildi.

İngiltere'de FTSE 100 endeksi ile İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,1 düşerken, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,14 yükseldi. Almanya'da DAX 40 endeksi ise yatay seyretti. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne negatif başladı.

ASYA PİYASALARINDA KARIŞIK GÖRÜNÜM

Asya borsalarında da karışık seyir hakim olurken, Çin'de ağustos ayı enflasyon verileri açıklandı.

Çin'de TÜFE ağustosta yıllık yüzde 0,8 artarken, ÜFE yıllık yüzde 3,8 yükseldi.

Orta Doğu'da yoğunlaşan saldırıların petrol tedariki risklerini artırması bölge piyasalarında risk algısını yükseltse de yarı iletken sektörüne yönelik yatırımcı talebinin sürmesi piyasaları destekledi.

Japonya Merkez Bankasına (BoJ) yönelik şahin beklentiler gücünü korurken, Japon hükümetinin müdahalesiyle Japon yenindeki değerlenme de sürüyor. Dolar/yen paritesi yüzde 0,4 düşüşle 153,3 seviyesinde bulunuyor.

Kapanışa yakın Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 1,1 yükselirken, Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,3, Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 0,5 geriledi. Çin'de Şanghay bileşik endeksi ise yatay seyretti.

BIST 100 GÜNÜ YÜZDE 1,79 YÜKSELİŞLE TAMAMLADI

Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi dün alış ağırlıklı bir seyir izleyerek günü yüzde 1,79 değer kazanımıyla 14.405,25 puandan tamamladı.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,57 düştü.

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), fiili dolaşım oranı ve pay sahipliğine ilişkin kararlarını açıkladı. Buna göre Kurul, 11 Eylül 2026 gün sonundan itibaren borsada işlem gören ihraççıların sermayesindeki pay sahipliği bildirim yükümlülüğü sınırının yüzde 3 olmasına karar verdi.

Doğrudan yüzde 3 ve üzeri paya sahip gerçek ve tüzel kişileri gösteren tablo ile serbest fonlar dahil dolaylı yoldan yüzde 10 ve üzeri paya sahip gerçek ve tüzel kişileri gösteren tablonun Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) tarafından anlık güncelleneceği belirtildi.

Dolar/TL dün 48,4600 seviyesinden kapanırken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üzerinde 48,4740'tan işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olacağını, yurt dışında ise ABD'de haftalık mortgage başvurularının takip edileceğini belirtti. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.500 ve 14.600 puanın direnç, 14.300 ve 14.200 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

09.00 Japonya, ağustos ayı yıllık makine siparişleri

14.00 ABD, haftalık mortgage başvuruları